Alle afleveringen

Op het eiland Lembata in Indonesië jagen de vissers van Lamalera van oudsher op potvissen van bijna 25 meter lang. Het is een gevaarlijke klus, maar één enkele potvis kan het hele dorp van eten voorzien. Het eiland Anuta is een vlekje in de Stille Zuidzee, minder dan 750 meter breed en op ruim honderd kilometer afstand van zijn dichtstbijzijnde buur. Er wordt voornamelijk vis en yam gegeten. Maar een of twee keer per jaar, als de passaatwinden van richting veranderen, zeilen de eilandbewoners over de verraderlijke zee naar het rotsachtige eiland Fatutaka, waar ze honderden zeevogels vangen.

De Kababish-stam is afhankelijk van grote gedeeltes van de noord-Soedanese woestijn die, na een gunstige regentijd, een overvloed aan voedsel bieden. De Danakil Depression is een barre, stenige woestijn met kale rotsheuvels, zoutpannen en vulkanen in het noorden van Ethiopië. Het is de warmste plek op aarde. Hier wonen de Afar, die op een wel heel bijzondere manier aan water komen.

De Inuit op Groenland hebben een unieke manier om op robben te jagen. Een persoon hult zich in een robbenpels en voert een soort dans uit, terwijl hij de geluiden en bewegingen van robben nabootst. Op die manier besluipen ze hun prooi. De Nenet verweiden hun gigantische kuddes rendieren in een bijna eeuwigdurende migratiecirkel over de Siberische toendra. Het is hard werken, en op een dag in mei kan er een gevaarlijke en spannende dimensie bij komen. Dat gebeurt als de Nenet bij de zuidelijke oever van de Yuribei rivierdelta aankomen, en via het snel dooiende zee-ijs de rivier omzeilen die inmiddels alweer stroomt.

De Matis in Brazilië hebben hun jaagtechnieken aangepast aan dieren die op de grond leven, of juist hoog in de bomen. Hun prachtige blaaspijpen, die soms wel drieënhalve meter lang zijn en versierd met schildpadschilden en kapibara-tanden, kunnen ze alleen recht omhoog richten naar apen en vogels die hoog in de bomen zitten. In een heilig bos op de grens van Ghana en Togo komen eens in de drie jaar duizenden volgelingen bijeen voor Kokuzahn, een spectaculair zevendaags feest. Een voodoo-danser die in trance verkeert, kan zijn tong aanraken met een gloeiendhete machete, een brandende tak inslikken of op zijn kop langs een boomtak lopen.

De bewoners van de hoge puna in Peru nemen twee keer per jaar deel aan de Ch'iarake, een ritueel gevecht dat voortkomt uit de Inca-traditie. De Q'eros-stam in de Andes verlaat zelden de besloten dalen waar ze wonen. Maar één keer per jaar ondernemen 30.000 pelgrims een tocht naar een heilige gletsjer op 4500 meter hoogte, om deel te nemen aan de Q'oyullr Riti, het sneeuwster-festival.

De Nyangatorm in zuidelijk Ethiopië hebben een stuk grond voor zichzelf veroverd, maar zij en hun kuddes koeien en geiten zijn volledig afhankelijk van gigantische bronnen. Op het hoogtepunt van het droge seizoen wordt er collectief een enorme bron gegraven in de droge bedding van de rivier de Kibish. De jonge mannen van de Fulani-stam in West-Afrika moeten hun kuddes verweiden en zijn daardoor soms maanden achtereen gescheiden van hun gezin.

In Yunnan in China zijn de mensen zo afhankelijk van hun rivier dat ze bekendstaan als de 'beeldhouwers van de berg'. Als ze meer land nodig hebben om te bewerken, controleert de plaatselijke sjamaan de toestand van de maan, en vervolgens slaat het dorp de handen ineen om de heuvel af te graven en de loop van de rivier te veranderen. Ieder jaar, op het dieptepunt van het droge seizoen, staan er duizenden Dogon-mannen langs de oevers van het Antogo-meer. Ze staan klaar om de overvloedige seizoensoogst aan vis binnen te halen in een van de laatst overgebleven meren in het gebied. Het is een eenmalige smulpartij voor mensen die de rest van het jaar alleen gierst te eten krijgen.

Niet alle dieren in de stad worden als een plaag gezien. In de oude Marokkaanse stad Fez zijn de leerlooierijen afhankelijk van de poep van wilde duiven. En zelfs het futuristische Dubai zou nergens zijn zonder valken. In de buitenwijken van Jaipur treffen we een Bisnoi-vrouw die een verweesd reekalf zoogt. Op de daken van Manhattan hebben we een ontmoeting met imkers. En op nog grotere schaal begint het tot mensen door te dringen dat de natuur van essentieel belang is voor het aanhoudende succes van de mensheid.